Advocaten bekritiseren EU over terroristische zwarte lijst

Afdrukken
16 september 2008
BRUSSEL - Een groep van vooraanstaande Europese juristen is van plan de Europese Unie aan te klagen aangaande misbruik van de wet, om zo een Iraanse groep op haar lijst van terroristische organisaties te behouden.
De Iraanse groep, de Peoples' Mujahedin van Iran, of PMOI - beter bekend in de VS als de Mujahedin-e Kalq - heeft al twee langdurige rechtszaken gewonnen die oordeelden dat continuering van de opname in de lijst onrechtmatig is. De EU, verwijzend naar nieuwe bewijzen, heeft de groep erop gehouden. Dat heeft geleid tot beschuldigingen dat de EU-leiders de wet negeren om te voorkomen dat de gevoelige nucleaire onderhandelingen met de Iraanse regering, die de PMOI als de vijand heeft verklaard, in de war worden gestuurd.
Het protest van de advocaten gaat verder dan de PMOI, een groep die terroristische daden heeft gepleegd tegen het regime in Iran in de jaren 1980 en de jaren 1990, maar het geweld in 2001 heeft afgezworen. In juridische adviezen, die dinsdag worden vrijgegeven, betogen de advocaten dat de weigering van de EU zich te houden aan rechterlijke uitspraken in deze zaak en andere - voor het laatst in september een uitspraak over het op de lijst plaatsen van een vermeende terrorist uit Saudi-Arabië – de strijd tegen terrorisme uitholt in een soortgelijke, minder spectaculaire wijze inzake het interneringskamp van de VS voor vermeende terroristen in Guantanamo Bay, Cuba. EU-ministers van Buitenlandse Zaken verzochten twee jaar geleden om de sluiting Guantanamo.
De EU-leiders wijzen regelmatig op de beginselen van de rechtsstaat, als de kern van de identiteit van het blok, die nieuwe aspirant-leden moeten respecteren. "De EU is een constitutionele organisatie ... dit is gewoon schokkend", aldus Bill Bowring, hoogleraar recht aan de Birkbeck Universiteit in Londen, die meeschreef aan een van de adviezen met de vooraanstaande Britse mensenrechtenadvocaat Sir Geoffrey Bindman.
Soortgelijke kritiek over een eerlijk proces zijn ook ingebracht tegen de terroristische zwarte lijst van de Verenigde Naties. In zowel de zwarte lijsten van de EU en de VN, resulteert opname in het bevriezen van activa van de groep of persoon, terwijl het tegelijkertijd gebrandmerkt wordt als terroristen.
Tot de andere prominente advocaten die opinies indienen aangaande de aanval op de EU behoren Antonio Cassese, voorzitter van het Internationaal Straftribunaal voor het Voormalig Joegoslavië in Den Haag van 1993 tot 1997, en sinds kort ook voorzitter van de VN-commissie voor het onderzoeken van de genocide in Darfur, alsmede Lord Slynn of Hadley, een rechtskundig lid van het Hogerhuis die zitting heeft in een van hoogste hoven van Engeland en voormalig rechter van het Europese Hof van Justitie, de hoogste rechtbank van de EU.
De EU ontwikkelde zijn terroristische zwarte lijst in 2001, na de aanslagen van 11 september op de VS. Zij heeft de PMOI op verzoek van het Verenigd Koninkrijk, dat bewijs leverde van hun terroristische activiteiten. Maar het EU Gerecht van Eerste Aanleg deed in 2006 uitspraak dat de groep ten onrechte was opgenomen, en voerde de tekortkoming van het geven van een adequate behandeling van de PMOI en onvoldoende motivering voor de opname aan.
Nog pijnlijker was een uitspraak van het Engelse hof van appèl van afgelopen november, dat zei dat zelfs na het lezen van de vertrouwelijke stukken van de regering de rechtbank geen aanwijzingen kon vinden voor terroristische activiteiten of het voornemen ervan van de PMOI sinds 2001."De rechtbank noemde het besluit van de Britse regering om de groep op de terroristische lijst te behouden "pervers".
Na het verlies van een laatste beroep in mei heeft het Verenigd Koninkrijk de groep uit haar eigen zwarte lijst gehaald. Dat zou ook moeten hebben geleid tot de delisting van de groep door de EU. Maar in juli presenteerde Frankrijk wat zij omschreef als nieuw bewijs en de opname blijft gehandhaafd. De EU zal haar terroristische zwarte lijst weer herzien aan het einde van het jaar.
"De [Europese] Raad heeft misbruik gemaakt van haar bevoegdheden, want het heeft de Franse vervolgingsbesluiten als een procedureel voorwendsel aangenomen voor de handhaving, waarschijnlijk om politieke of andere ondoorgrondelijke redenen, van de PMOI op de lijst," schrijft de heer Cassese.
De EU heeft sinds 2003 het voortouw genomen in delicate onderhandelingen met Iran die gericht zijn op het afzien door het regime van zijn nucleaire brandstofprogramma [nucleaire brandstof kan worden gebruikt voor het bouwen van kernkoppen]. Diplomaten die betrokken zijn zeggen dat de Iraniërs onderdrukking van de PMOI tot een voorwaarde hebben gemaakt om in gesprek te blijven.
Een woordvoerder van de Europese Raad, het besluitvormende orgaan dat is samengesteld door de nationale regeringen van de EU, zei dat het nieuwe bewijs dat naar voren is gebracht door Frankrijk sterk genoeg was om alle 27 EU-regeringen te overtuigen. "Het was onderzocht en vervolgens heeft de Raad unaniem geconcludeerd dat deze nieuwe elementen opname van de PMOI op de lijst rechtvaardigden," zei hij.
Marc Champion
The wall Street Journal